FPG Nieuws

Energietransitie vraagt ruimte voor particulier initiatief

De vraag naar grond voor de energietransitie wordt onderschat. Het kabinet zou vooral particulier initiatief ruimte moeten bieden, met respect voor eigendom. Dat concludeert FPG naar aanleiding van het rapport ‘Grondvergoeding en Energievoorzieningen’, dat minister Wiebes half november met een kabinetsreactie naar de Tweede Kamer stuurde.

Op verzoek van het kabinet werd in 2018 het Interdepartementale Beleidsonderzoek (IBO) Grondvergoeding Energievoorzieningen uitgevoerd. Het onderzoek moest meer inzicht geven in de hoogte en de spreiding van de grondvergoedingen voor windturbines en zonneparken op land. Het kabinet wilde ook scherper in beeld krijgen hoe de grondmarkt voor hernieuwbare energie werkt.

Er is geen grondige systeemwijziging nodig van het tot stand komen van grondvergoedingen bij hernieuwbare energie, concludeert het rapport. Er worden wel aanbevelingen gedaan.

Verdere verlaging grondcomponent SDE+

In een reactie op een van de aanbevelingen schrijft Wiebes dat de grondcomponent bij het vaststellen van de SDE+-subsidie jaarlijks verder omlaag gaat (ongeacht de grondprijs). Met de daling is wil Wiebes prikkelen om tot lagere grondvergoedingen te komen. Uit het IBO-rapport blijkt overigens dat de grondvergoedingen in Nederland niet significant hoger of lager zijn dan elders in Europa.

RVB-grond voor duurzame energie

Het Rijksvastgoedbedrijf (RVB) heeft nu al de mogelijkheid om gronden aan te houden voor (toekomstige) energieopwekking, benadrukt het kabinet. Het RVB hoeft overtollige gronden dus niet te verkopen maar kan specifiek voor de energietransitie een grondportefeuille opbouwen en beheren, aldus het kabinet. Het RvB gaat in dat verband in tien pilots ervaring opdoen.

Grondaankoop door kabinet?

Naar aanleiding van de bevindingen laat het kabinet het rijksvastgoed in kaart brengen, om te zien waar hernieuwbare energieopwekking realistisch en kansrijk is. Het is op dit moment nog niet nodig om de grondportefeuille voor de energietransitie uit te breiden door gericht gronden aan te gaan kopen, meent het kabinet ook.

Of zelfrealisatie?

FPG benadrukt dat rijksdiensten met grondbezit verplicht zijn om vergelijkbaar met marktpartijen te handelen. Naast staatsteunregels gelden daarbij strenge regels ten aanzien van het eigendomsrecht. Grondaankoop voor energie is ook helemaal geen overheidstaak, vindt FPG. In plaats daarvan moet het kabinet zelfrealisatie voldoende ruimte bieden.

De commissie Grond en pachtzaken van FPG bespreekt het rapport binnenkort.

De kabinetsbrief en het IBO-rapport vindt u hier.

Eerder schreef FPG een uitgebreid bericht over het IBO.