FPG Nieuws

FPG weer aan tafel met TenneT

De afspraken die TenneT met grondeigenaren maakt– al of niet onder druk van het opleggen van een gedoogplicht - zorgt in de praktijk voor groeiende onvrede bij eigenaren. FPG gaat hier over met deze grote leidingbeheerder opnieuw in overleg.

De eeuwigdurende zakelijk recht overeenkomst zonder retributie die grondeigenaren krijgen aangeboden, accepteren zij niet. Ook de beperkte reikwijdte van de toekomstschadevergoeding ontmoet bezwaar. Hetzelfde geldt voor het nieuwe fenomeen van commercieel exploiteren van nieuwe en bestaande leidingen. Van dat medegebruik heeft de grondeigenaar vaak geen weet, laat staan dat daarvoor toestemming is verleend.

Geen overeenkomsten van onbepaalde duur meer

De standaardovereenkomsten bij TenneT zijn nu doorgaans voor onbepaalde tijd. FPG wil een overeenkomst voor bepaalde duur; in ieder geval moeten de afspraken tussen eigenaar en leidingbeheerder tussentijds kunnen worden herijkt en geëvalueerd. In navolging van FPG maakt LTO zich nu ook sterk voor leidingcontracten voor bepaalde tijd. De Federatie is blij daarmee.

In de publiciteit

Om de leidingleggers te laten weten dat het ernst is, heeft nu ook LTO via verschillende media hierover de publiciteit gezocht. “Boeren hebben steeds meer moeite met afspraken voor onbepaalde tijd", zo geeft LTO-bestuurder Alfred Jansen daarin aan (hier en hier). Het onderwerp is extra actueel nu de onderhandelingen die LTO had met Gasunie en TenneT zijn vastgelopen.

Retributie een must

FPG wil een jaarlijkse marktconforme vergoeding (retributie) voor de grondeigenaar voor het medegebruik van de grond door TenneT voor alle aangelegde of nieuw aan te leggen wettelijk gereguleerde nutsvoorzieningen. En zeker die voor mede commerciële doeleinden worden ingezet.

Eigendomsrecht geschonden

De inbreuk op het eigendomsrecht voor onbepaalde tijd moet volgens de FPG een volwaardig onderdeel van de schadevergoeding zijn. Belemmeringen op grond- en bodembewerking kunnen bij eventuele bestemmingswijziging of teeltplan beperkend werken.

Daarnaast moet de grondeigenaar ten alle tijden dulden dat de opstalhouder de elektriciteitswerken gebruikt, inspecteert, onderhoudt, herstelt, uitbreidt enz. Hij wordt belast met procedurele verplichtingen, krijgt te maken met een toestemmingsvereiste en waardeverschil tussen grond met en zonder leiding. De pachter heeft een andere positie. Hij kan ten alle tijden zijn pacht opzeggen.

Toekomstschade moet ruimer

De beperking van het eigendomsrecht moet een volwaardig onderdeel van de schadevergoeding zijn en rechtsopvolgers onder bijzondere titel moeten aanspraak kunnen maken op schade door de aanwezigheid van het recht van opstal.

FPG-model

De Federatie Particulier Grondbezit heeft om de druk op te voeren vorig jaar voor grondeigenaren en met name verpachters een eigen model zakelijke recht overeenkomst voor aanleg, instandhouding en verwijdering van ondergrondse en bovengrondse hoogspanningsverbindingen opgesteld. De overeenkomst gaat in het bijzonder uit van retributie en bepaalde duur (voor meer zie hier).

Commerciële leidingen

Vanuit de Tweede Kamer kwam in maart steun via een aangenomen amendement van SGP en CDA om in ieder geval voor commerciële leidingen een hogere vergoeding in de Omgevingswet te waarborgen (zie ons bericht hier). Het is de FPG een doorn in het oog dat bepaalde leidingleggers de leidingbuizen voor algemene nutsvoorzieningen – aangelegd met gedoogplicht - heimelijk ook ingezet worden voor commerciële doeleinden.
De Federatie Particulier Grondbezit heeft de Autoriteit Consument & Markt FPG gevraagd daarnaar onderzoek te doen en handhavend op te treden.

Akkoord geven

De FPG bereidt een te downloaden model brief voor die leden kunnen sturen naar de netbeheerder. Daarin wordt expliciet meegedeeld dat deze leidingbeheerder zonder de expliciete toestemming van grondeigenaar het werk waarvoor een zakelijk recht werd gevestigd dan wel een gedoogplicht werd opgelegd op geen enkele wijze anders mag (laten) gebruiken dan ten behoeve van het publieke doel.

Medewerking onder goede voorwaarden

Grondeigenaren zijn in de regel bereid kabels en leidingen toe te staan op hun eigendom, maar wel op redelijke en billijke voorwaarden. Tot op heden willen TenneT en Gasunie tot dusver weinig weten van een vergoeding voor het medegebruik van de grond en een overeenkomst voor bepaalde duur.

Naast gesprekken met leidingleggers heeft FPG ook overleg met het ministerie van Economische Zaken en Klimaat over het afbrokkelend draagvlak bij grondeigenaren om zo maar mee te werken aan de aanleg van leidingen en kabels.