GPG Nieuws

Subsidies voor natuurkwaliteit en -herstel in en rond Natura 2000

Provincie Gelderland investeert op korte termijn 160 miljoen in natuurherstel in stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden. Daarvoor opent de provincie in januari 2022 de Subsidieregeling uitvoering specifieke uitkering programma natuur Gelderland – kortwerk Spuk. 29 september organiseerden GPG en Bosgroep Midden Nederland hier een informatiebijeenkomst over, waarbij Marius Bolck en Gerard Wieland van provincie Gelderland de regeling toelichtten. Nu ligt de definitieve versie van de regeling klaar.

Eigenaren van natuurgebieden met stikstofgevoelige Natura-2000 habitats kunnen zelf een aanvraag indienen, of een andere partij zoals bijvoorbeeld de Bosgroep inschakelen voor het opstellen van een voorstel. Ten tijde van de informatiebijeenkomst was het alleen voor gecertificeerde eigenaren mogelijk zelf een aanvraag in te dienen. Als GPG hebben we aangegeven dat dit mogelijk particulieren op achterstand zet. Die eis is in de uiteindelijke versie van de regeling komen te vervallen. 

Drie thema’s

Er is subsidie voor drie typen van activiteiten.

  • Natuurherstelmaatregelen inclusief hydrologisch herstel en eventueel voorafgaand onderzoek. Denk aan dempen van sloten, kwaliteitsverbetering van vennen, en op heideterreinen terugzetten van bosranden langs heide, inzet van drukbegrazing enz.
  • Verwijderen van invasieve exoten.
  • Revitalisering van bos: aanplant voor loofbomen en aanbrengen van rasters. Let op, het gaat alleen om aanplant van rijkstrooiselsoorten van inheemse, autochtone herkomst in natuurbos, dan wel in multifunctioneel bos dat na de ingreep natuurbos wordt.

Welke gebieden?

De maatregelen moeten aantoonbaar de kwaliteit verbeteren van stikstofgevoelige habitats binnen Natura 2000 en voor soorten onder de Vogel- en Habitatrichtlijn. Dat betreft effectief de gehele Veluwe, delen van de Achterhoek en uiterwaarden (met glanshaverhooiland) – zie deze kaart. Ook zijn maatregelen mogelijk in directe nabijheid (ca 1 km) van Natura 2000 mits aangetoond is dat het de Europees beschermde natuur/habitats verbetert – de marge rondom o.a. de Veluwe op de kaart.

In een later stadium worden ook maatregelen in gebieden verder weg van de Natura 2000 gebieden genomen, voor systeemherstel – de cirkels op de kaart. Voor die gebieden wordt nu een analyse gemaakt, en starten na de zomer gebiedsprocessen. Daar komt een nieuwe subsidieregeling voor. Voor de gebiedsprocessen zijn we nog op zoek naar mensen die als kennisdrager/contactpersoon willen dienen in hun regio. 

Voorwaarden

Een aantal algemene voorwaarden:

  • Het is een 100% subsidie, ook voor verwijderen van invasieve exoten mits binnen Natura 2000. Wel zijn er normbedragen per ha voor bepaalde activiteiten voor natuurherstel en bosrevitalisering.
  • Het werk moet uiterlijk 1 juli 2025 geheel afgerond zijn.
  • Aanvragen moeten minimaal een omvang van €50.000,- hebben.
  • De provincie heeft een format gemaakt voor aanvragen.

De criteria voor subsidie zijn:

  • bijdrage aan gunstige staat van instandhouding van stikstofgevoelige natuurlijke habitats of leefgebieden van soorten die beschermd worden op grond van de Vogelrichtlijn of de Habitatrichtlijn in Natura 2000-gebieden;
  • bijdrage aan en niet strijdig is met de doelen van het Natura 2000-beheerplan;
  • geen toekomstige natuurherstelmaatregelen in de weg staan;
  • gericht op structureel systeemherstel van een natuurgebied; en
  • vooroverleg aan de hand van een conceptaanvraag met de provincie.

De subsidieontvanger is verplicht om na de uitvoering de verbeterde natuur gedurende zes jaar in stand te houden en te monitoren (op maatregelen, niet ecologisch).

Bosrevitalisering

Grondeigenaren die natuurbos hebben, dan wel meer natuurbos zouden willen, en graag een revitaliseringsimpuls aan dat bos willen geven, kunnen deze subsidie daarvoor inzetten.

In de loop van het voorjaar opent een nieuwe Bos-subsidieregeling voor een kwaliteitsimpuls aan bestaande bossen ook buiten Natura 2000. Het is nog niet zeker of revitalisering van multifunctionele bossen daarmee ook subsidiabel wordt. Er komt daarnaast ook budget voor aanplant nieuw bos onder de boscompensatie.

Samenhang met andere trajecten

Er lopen meerdere beleidsprocessen die interacteren met doelen en gewenste maatregelen passend bij deze subsidie:

  • De Natura 2000 Herstelprogramma: voor de hele Veluwe wordt nu in 12 deelgebieden het beheerplan uitgewerkt in Herstelprogramma’s. Die zijn rond de zomer klaar, en geven straks verdere sturing aan de maatregelen onder de subsidieregeling.
  • De lopende update van de Natura 2000 Beheerplannen (voor de niet-Veluwe). Deze zou voor de zomer 2022 moeten zijn afgerond.
  • De gebiedsanalyse van de beïnvloedingszones, de ruimere (landbouw)gebieden in en rond Natura 2000. Gereed zomer 2022.
  • Recreatiezonering: concept-zoneringsplan ligt nu ter inzage. Komt subsidie voor maatregelen in 2022.

Meer te subsidiëren maatregelen

In 2022 wordt de subsidieregeling Spuk aangevuld met recreatiezonering en omvorming landbouwgrond.

Wat zijn de vervolgstappen?

Dankzij de aanpassing in de laatste versie is het nu ook mogelijk voor niet gecertificeerde terreineigenaren om een aanvraag in te dienen. Er geldt wel een minimum bedrag van €50.000,-

De provincie vraagt uitdrukkelijk om in een vroeg stadium contact op te nemen zodat in samenspraak een officiële aanvraag ontwikkeld kan worden. De verwachting is dat deze manier van werken erg efficiënt zal zijn. Heeft u interesse in deze regeling? Neem dan contact op met ons, dan kunnen wij helpen de juiste mensen bij de provincie te vinden.